English (United Kingdom)Viet Nam
Khuyến khích đầu tư phát triển sản xuất
Thu

Sau khi các bộ trưởng trả lời chất vấn, sáng qua (13/11), Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã có bài báo cáo giải trình và trả lời chất vấn của các đại biểu Quốc hội. Báo Đầu tư xin đăng lược trích bài phát biểu của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng tại phiên chất vấn, kỳ họp thứ tư, Quốc hội khóa XII.

Ảnh: Đức Thanh

Khuyến khích đầu tư, phát triển sản xuất, đẩy mạnh xuất khẩu, hạn chế nhập siêu
- Về đầu tư: Trong bối cảnh kinh tế suy giảm, Nhà nước cần phải có giải pháp kích cầu đầu tư, nhất là những công trình hạ tầng kinh tế - xã hội thật sự cần thiết và có hiệu quả đi đôi với tăng cường quản lý, khắc phục những tồn tại, yếu kém kéo dài trong lĩnh vực đầu tư công.

Định hướng đầu tư năm 2009 được Chính phủ xác định là: Tiếp tục đình hoãn các công trình dự án chưa thực sự cần thiết, kém hiệu quả; tập trung vốn ngân sách, vốn trái phiếu Chính phủ và vốn doanh nghiệp nhà nước cho các công trình điện, các dự án sản xuất quan trọng, kết cấu hạ tầng giao thông (cảng biển, các tuyến đường bộ) ở những vùng có khối lượng hàng hoá lớn nhằm giải toả nhanh các điểm nghẽn tăng trưởng; đầu tư cho nông nghiệp, nông thôn theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 7; tăng đầu tư cho lĩnh vực giáo dục và đào tạo, khoa học công nghệ và một số lĩnh vực xã hội cấp bách.

Kiểm soát chặt chẽ đầu tư của các doanh nghiệp nhà nước; khuyến khích các thành phần kinh tế khác đầu tư phát triển nguồn điện, xây dựng kết cấu hạ tầng, đầu tư vào các ngành công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, công nghiệp chế biến, phát triển sản xuất và kinh doanh dịch vụ ở nông thôn.

Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, cơ chế quản lý đầu tư, các quy định về bồi thường, giải phóng mặt bằng; cải cách mạnh mẽ thủ tục xây dựng cơ bản, quy chế đấu thầu và cách bố trí vốn nhằm rút ngắn hơn nữa thời gian chờ đợi triển khai dự án, đẩy nhanh tiến độ thi công, sớm đưa công trình vào khai thác, góp phần nâng cao hiệu quả và tăng tốc độ quay vòng vốn của nền kinh tế.

Phân định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý quy hoạch, kế hoạch, cơ quan chủ quản đầu tư, chủ đầu tư về hiệu quả đầu tư; tăng cường giám sát đầu tư ngay từ khi lập dự án, tổ chức thi công và cả trong quá trình khai thác công trình. Mặt khác, phải hoàn thiện quy hoạch phát triển trên cơ sở lợi thế cạnh tranh dài hạn, tầm nhìn liên vùng để bảo đảm quy mô kinh tế, phù hợp với dung lượng thị trường trong điều kiện hội nhập quốc tế và khu vực.
- Về phát triển sản xuất, mở rộng thị trường

Khủng hoảng tài chính làm suy giảm nhu cầu sản xuất và tiêu dùng ở hầu hết các thị trường xuất khẩu lớn của nước ta và lạm phát cũng làm ảnh hưởng trực tiếp đến sức mua trong nước. Trong điều kiện đó, việc bảo đảm chất lượng và nâng cao khả năng cạnh tranh về giá để chiếm lĩnh và mở rộng thị trường là vấn đề sống còn của doanh nghiệp. Ở đây, doanh nghiệp giữ vai trò hàng đầu nhưng tự mình không thể quyết định tất cả. Nhà nước phải "chia lửa" với doanh nghiệp.

Cùng với việc thực hiện chính sách tiền tệ linh hoạt đúng dắn để bảo đảm vốn với lãi suất phù hợp như đã trình bày ở trên; Chính phủ sẽ khẩn trương xác định các tiêu chí cụ thể để giảm thuế và tiếp tục thực hiện việc hoãn, dãn tiến độ nộp thuế cho các doanh nghiệp.

Tập trung giải quyết dứt điểm những thủ tục còn phiền hà, giảm đến mức thấp nhất thời gian và chi phí cho doanh nghiệp. Khẩn trương điều chỉnh mô hình và cơ chế để đưa vào hoạt động và phát huy hiệu quả Quỹ Bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ; khuyến khích, hỗ trợ khu vực này phát triển mạnh sản xuất kinh doanh, tạo thêm nhiều việc làm.

Các doanh nghiệp phải lập chương trình tiết kiệm nguyên liệu, năng lượng, hoàn thiện công nghệ sản xuất và quản lý để tăng năng suất lao động, giảm chi phí trên từng công đoạn của quá trình sản xuất, lưu thông, bảo đảm chất lượng, hạ giá thành sản phẩm đi đôi với việc thiết lập và hoàn thiện các kênh phân phối để chiếm lĩnh và mở rộng thị trường nội địa.

Nâng cao hiệu quả của doanh nghiệp nhà nước trước hết là các tập đoàn và tổng công ty. Tăng cường trách nhiệm của chủ sở hữu nhà nước đối với hoạt động đầu tư, kinh doanh của khối doanh nghiệp này, hướng vào các ngành nghề kinh doanh chính để đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất, hiệu quả và sức cạnh tranh.

Tình hình tài chính và kết quả hoạt động của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước là vấn đề được rất nhiều đại biểu Quốc hội quan tâm, trong đó còn không ít các ý kiến khác nhau khi đánh giá vai trò của doanh nghiệp nhà nước nói chung, tập đoàn và tổng công ty nói riêng. Trước Kỳ họp này của Quốc hội, Chính phủ đã có báo cáovề vấn đề này trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Đồng chí Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng đã trả lời chất vấn. Tôi xin được giải trình thêm như sau:

Cần thống nhất nhận thức về vị trí của doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa mà nước ta đang xây dựng, như Nghị quyết Hội nghị lần thứ 3 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá IX khẳng định: "Kinh tế nhà nước có vai trò quyết định trong việc giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, ổn định và phát triển kinh tế, chính trị, xã hội của đất nước.

Doanh nghiệp nhà nước phải không ngừng được đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả, giữ vị trí then chốt trong nền kinh tế, làm công cụ vật chất quan trọng để Nhà nước định hướng và điều tiết vĩ mô, làm lực lượng nòng cốt, góp phần chủ yếu để kinh tế nhà nước thực hiện vai trò chủ đạo trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, là chủ lực trong hội nhập kinh tế quốc tế.

Việc xem xét, đánh giá hiệu quả của doanh nghiệp nhà nước phải có quan điểm toàn diện cả về kinh tế, chính trị, xã hội...". Đây là chủ trương nhất quán được thể hiện trong nhiều Văn kiện, Nghị quyết của Đảng từ Đại hội VI đến nay; cần được thực hiện đúng, đầy đủ để tạo sự thống nhất trong đánh giá và hành động của cả hệ thống chính trị, trong toàn Đảng, toàn dân.

Vai trò của doanh nghiệp nhà nước ở nước ta cần được xác định trên những căn cứ sau:
+ Với một nền kinh tế đang ở giai đoạn đầu chuyển đổi, khu vực tư nhân nhìn chung còn nhỏ, tài sản, vốn, tiềm lực công nghệ còn rất hạn chế, chưa có khả năng đầu tư lớn, nhất là những công trình giao thông, năng lượng, những công trình công nghiệp thiết yếu là nền tảng cho sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước thì doanh nghiệp nhà nước vẫn là lực lượng chủ lực, nòng cốt, cần phải sử dụng và phát huy vai trò của khối doanh nghiệp này.

+ Để xây dựng nền kinh tế độc lập tự chủ, Đảng ta chủ trương phát huy tối đa nội lực, đồng thời tranh thủ ngoại lực, coi nội lực là quyết định. Các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế, trong đó có doanh nghiệp nhà nước, là thành tố cơ bản của nội lực cần phải được phát huy.

+ Thực tiễn trong nước và quốc tế ngày càng khẳng định, cùng với việc hình thành đồng bộ các yếu tố của kinh tế thị trường, cần phát huy vai trò điều tiết và khả năng can thiệp của Nhà nước để khắc phục những thất bại, khiếm khuyết của thị trường. Sự can thiệp của Nhà nước không phải chủ yếu bằng mệnh lệnh hành chính mà là bằng các công cụ chính sách, bằng lực lượng kinh tế, trong đó doanh nghiệp nhà nước là nguồn lực rất quan trọng.

Quán triệt quan điểm, chủ trương của Đảng, Nhà nước đã ban hành khung pháp lý tương đối đồng bộ để phát triển nền kinh tế nhiều thành phần; thực hiện đổi mới cơ chế quản lý doanh nghiệp nhà nước, chuyển từ phương thức kế hoạch hoá tập trung sang kinh doanh theo cơ chế thị trường, xoá bao cấp, loại bỏ độc quyền của doanh nghiệp nhà nước trong hầu hết các lĩnh vực của nền kinh tế; triển khai mạnh mẽ việc sắp xếp, đổi mới, nâng cao hiệu quả doanh nghiệp nhà nước, coi đây "là nhiệm vụ cấp bách và cũng là nhiệm vụ chiến lược, lâu dài với nhiều khó khăn, phức tạp, mới mẻ" như Nghị quyết Hội nghị lần thứ 3 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá IX đã chỉ rõ.

Trong những năm qua, hệ thống doanh nghiệp nhà nước đã được sắp xếp, đổi mới, từ trên 12.000 nay còn trên 1.700 doanh nghiệp. Đã hình thành các tổng công ty nhà nước, một số tập đoàn kinh tế (được tổ chức thí điểm) hoạt động đa ngành, đa lĩnh vực, trong đó có ngành chính, theo đúng Nghị quyết của Đảng, phù hợp với quy định của pháp luật.

Các doanh nghiệp nhà nước, nhất là các tập đoàn và tổng công ty đã được cơ cấu lại, thích ứng tốt hơn với cơ chế thị trường và hội nhập kinh tế quốc tế, hiệu quả và khả năng cạnh tranh được nâng lên, đóng góp lớn vào phát triển kinh tế xã hội của đất nước (khoảng 40% GDP).

Hệ thống doanh nghiệp nhà nước đang giữ vai trò chủ lực trong phát triển kết cấu hạ tầng, sản xuất tư liệu sản xuất và kinh doanh những dịch vụ quan trọng, nhiều lĩnh vực đã mang lại hiệu quả chung cho nền kinh tế. Doanh nghiệp nhà nước còn phải đầu tư những công trình ở vùng sâu, vùng xa, kinh doanh những lĩnh vực dảm bảo an sinh xã hội lợi nhuận thấp.

Trong điều kiện khó khăn, phức tạp vừa qua, nhiều tập đoàn, tổng công ty nhà nước thực sự là công cụ quan trọng của Nhà nước để điều hành, thực hiện các giải pháp kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì tăng trưởng và bảo đảm an sinh xã hội. Thực hiện các nhiệm vụ trên đây cũng là nguyên nhân khách quan làm tốc độ tăng trưởng và hiệu quả kinh doanh của khối doanh nghiệp này thấp hơn các thành phần kinh tế khác.

Mặt khác, phải thấy rõ doanh nghiệp nhà nước còn những yếu kém, bất cập. Mặc dù có những nguyên nhân khách quan đã nêu nhưng với tổng giá trị tài sản và vốn sở hữu lớn nhưng tỷ suất lợi nhuận trên vốn là chưa tương xứng với khả năng tạo việc làm còn thấp.

Doanh nghiệp nhà nước, trước hết là các tập đoàn và tổng công ty, chưa phát huy thật tốt vai trò tiên phong trong việc tổ chức thị trường nội địa, đổi mới công nghệ, phát triển công nghiệp hỗ trợ; tính liên kết và hợp tác giữa các doanh nghiệp này với khu vực dân doanh còn yếu, vì vậy, chưa thực hiện tốt vai trò đầu tàu và khả năng dẫn dắt các doanh nghiệp dân doanh. Một số doanh nghiệp còn buông lỏng quản lý, để xảy ra thất thoát, tham nhũng.

Những yếu kém của doanh nghiệp nhà nước có nguyên nhân từ chính doanh nghiệp nhưng cũng có nguyên nhân từ cơ chế quản lý và cơ cấu kinh tế. Thái độ của chúng ta là phải tập trung sức đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước để doanh nghiệp nhà nước thực hiện ngày càng tốt hơn vai trò của mình trong nền kinh tế thị truờng định hướng xã hội chủ nghĩa. Đây là yêu cầu khách quan và cũng là quá trình vừa làm, vừa rút kinh nghiệm hoàn thiện.

Để khắc phục những yếu kém và hạn chế của doanh nghiệp nhà nước, phát huy vai trò và nâng cao hiệu quả của khu vực này, cần phải tiếp tục thực hiện các công việc sau đây:

Một là, tiếp tục hoàn thiện thể chế luật pháp, tạo dựng môi trường kinh doanh bình đẳng giữa các doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế. DNNN phải tự chủ kinh doanh, tự chịu trách nhiệm về tài chính, cạnh tranh lành mạnh để phát triển bền vững trên các lĩnh vực kinh doanh mà nhà nước phân công. Đối với những lĩnh vực vì nguyên nhân khách quan còn độc quyền kinh doanh, phải có cơ chế kiểm soát chặt chẽ. Đây là điều kiện tiên quyết, là cơ sở cho việc thực hiện có hiệu quả các yêu cầu khác.

Hai là, tiếp tục đổi mới, hoàn thiện cơ chế chủ sở hữu nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước; phân định rõ trách nhiệm giữa các Bộ, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố đang được phân công là đại diện chủ sở hữu nhà nước với hội đồng quản trị là đại diện chủ sở hữu trực tiếp tại doanh nghiệp và trách nhiệm của giám đốc điều hành trong quản trị doanh nghiệp.

Ba là, tiếp tục thực hiện cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước trong đó có các tập đoàn và tổng công ty nhà nước theo kế hoạch đã xác định; thực hiện bán cổ phần cho các đối tác chiến lược có tiềm năng về vốn, công nghệ, kinh nghiệm quản lý và khả năng tổ chức thị trường. Sơ kết việc thí điểm để hoàn thiện mô hình tập đoàn kinh tế. Bốn là, tăng cường và phát huy vai trò của tổ chức Đảng trong doanh nghiệp nhà nước. Thực hiện tốt quy chế dân chủ trong doanh nghiệp.

Năm là, tăng cường giám sát hoạt động, thực hiện minh bạch, công khai kết quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước, nhất là hoạt động của các tập đoàn và tổng công ty. Thực hiện kiểm toán và công khai kết quả kiểm toán của các tập đoàn và tổng công ty nhà nước. Chính phủ đồng tình và hoan nghênh Quốc hội chọn các tập đoàn và tổng công ty nhà nước là trọng điểm trong chương trình giám sát năm 2009.

Nguồn: www.vir.com.vn

 

Các đơn vị thành viên và liên kết của SOVICO

VietJet Air

Furama Resort Đà Nẵng

         

Địa Ốc Phú Long - Hồ Chí Minh

Thứ Hai, Ngày 25 Tháng 09 Năm 2017

Check Email

User Name
Password

Các đối tác chính của SOVICO

Khách truy cập

Hiện có 72 khách Trực tuyến